Category: Vijesti iz Svemira

Since 1963

DOLAZAK PROLJEĆA 2019

Ove godine proljeće na sjevernu hemisferu i u Bosnu i Hercegovinu dolazi 20 marta u 22 sata i 58 minuta. Tog dana Sunce u Sarajevu izlazi u 05:50 sati, a zalazi u 17:58 sati. Astronomski govoreći, ovo je dan ekvinocija kada su noć i dan približno iste dužine. U isto vrijeme, u zonama ispod zemljinog…
Read more

SUPER MJESEC IZNAD BOSNE

Danas u sumrak, u 16:53 sati, Super mjesec će bljesnuti u punom sjaju iznad Bosne i cijele planete. Super mjesec nastaje kada se naš prirodni satelit Zemlji približi na razdaljinu ispod 360 000 km. Naime, mjesečeva orbita je elipsa i Mjesec može biti nama najbliži (perigej) ili najdalji, (apogej). Naravno, kada nam je bliži, on…
Read more

CHIME – KANADSKI RADIO TELESKOP NOVE TEHNOLOGIJE

CHIME (Canadian Hydrogen Intensity Mapping Experiment) je najnoviji radio teleskop bez pokretnih dijelova, te predstavlja zajednički projekat University of British Columbia, University of Toronto, McGill University i Dominion Radio Astrophysical Observatory (DRAO). Originalno, planiran je da načini mapu najzastupljenijeg elementa u svemiru – vodika. Radio teleskop ima “ogromno” vidno polje od oko 200 kvadratnih stepeni.…
Read more

IMA LI PROTOPLANETARNI DISK DOVOLJNO MATERIJALA ZA FORMIRANJE PLANETA

Carlo Manara, A. Morbidelli i T. Guillot, autori su članka koji dovodi u pitanje važeću teoriju o formiranju planetarnih sistema. U njihovom članku, objavljenom u časopisu Astronomy Astrophysics, navedeni su podaci koji ukazuju na to da diskovi gasa i prašine u orbiti oko novoformiranih zvijezda, nemaju dovoljno materijala koji bi omogućio formiranje ovih sistema. Formiranje…
Read more

JESEN DOLAZI PRED ZORU

Ove godine na sjevernu hemisferu, pa tako i u našu državu, jesen stiže noćas (nedjelja) 23. septembra u 3 sata i 54,1 minut. Astronomi taj trenutak nazivaju jesenji ekvinocij ili jesenja ravnodnevnica. Sutra je 266. dan u ovoj godini, a do kraja nam ostaje još 100 dana. Sunce će sutra sijati tačno sa nebeskog ekvatora…
Read more

SPACE X PRIPREMA ASTRONAUTE ZA AMERIČKI POVRATAK U SVEMIR

Počinje se činiti stvarnim. Boeing Co. i Space Exploration Technologies Corp. Elona Muska, imaju ugovor sa NASA-om da prevoze astronaute do ISS-a (Međunarodne svemirske stanice), što je dio Commercial Crew Program-a. Sedam godina po okončanju Space shuttle programa NASA je predstavila astronaute koji će letjeti s obje navedene kompanije. Sada dolazi teži dio. Letjelica Crew…
Read more

SUNČEVA SONDA PARKER

Sunčeva sonda Parker (Parker Solar Probe) je misija američke agencije NASA koja za cilj ima istraživanje svojstava naše matične zvijezde. Sonda je, nakon višegodišnjih priprema, lansirana 12. augusta 2018. godine. Istraživanje Sunca bilo je planirano još prilikom osnivanja NASA-e, krajem pedesetih godina prošlog vijeka, ali tehnologija jednostavno nije bila na potrebnom nivou za jednu tako…
Read more

PRVI USPJEŠNI TEST ZA POTVRDU EINSTEINOVE OPŠTE TEORIJE RELATIVNOSTI

ZVIJEZDA S2 ZAVRŠILA SVOJU PRVU ORBITU OKO CENTRA MLIJEČNOG PUTA Još od 1974. godine, astronomi znaju da se u središtu naše galaksije, Mliječnog puta nalazi snažni radio izvor nazvan Sagittarius A. Središte galaksije je skriveno gustim oblacima prašine i jedino infracrvena svjetlost može da prođe. Tim uređajima opažene su hiljade zvijezda, a nekoliko desetina njih…
Read more

DOČEKAJMO ZAJEDNO SPEKTAKULARNU METEORSKU KIŠU PERZEIDA

Meteorski roj Perzeidi porijeklom je od ostataka materije komete Swift-Tuttle, te predstavlja najspektakularniju meteorsku kišu koja se događa svake godine u razdoblju od 17. jula do 24. augusta. Maksimum ove meteorske kiše bit će u noćima 11/12. i 12/13. augusta. Najraniji zapisi o Perzeidima, koji su ustvari ostaci komete Swift-Tuttle čiju orbitu Zemlja presijeca svakog…
Read more

VELIKA OPOZICIJA MARSA

Tokom najdužeg totalnog pomračenja Mjeseca desila se (i još se dešava) Velika opozicija Marsa. Marsova orbita je iza orbite Zemlje u odnosu na Sunce. Mars treba skoro dvije Zemaljske godine da završi jedan obilazak oko Sunca. Približno svake dvije godine Zemlja se nađe između Marsa i Sunca. Pojava se naziva opozicija Marsa. Zbog ekscentričnosti obje…
Read more