AD Orion

Astronomsko društvo Orion

DA LI JE VENERA VULKANSKI AKTIVNA

Autor: Adnan Popara

1

Slika Venere načinjena od strane Marinera 10. Ova planeta ima više vulkana nego ijedna druga u Sunčevom sistemu.

Letjelica Venus Express, predstavljala je prvu misiju Evropske svemirske agencije posvećenu Zemljinoj blizankinji, Veneri. Misija je trajala od 2006. do 2014. godine.

Proučavajući podatke prikupljene tokom navedene Misije naučnici su uočili da se određeni regioni na površini Venere temperaturno razlikuju od svoje okoline. Ova žarišta su bila za nekoliko stotina stepeni toplija od ostatka površine planete. Zaključak studije koja se bavila ovom pojavom bio je pomalo iznenađujući i sugerisao je da su vulkani na Veneri možda još uvijek u aktivnom stanju.

Veličina uočenih žarišta iznosi od 1 kvadratnog kilometra, sve do 200 kvadratnih kilometara. Bliži pogled na njih pokazuje da je izvor njihove topline, vjerovatno, tok lave po površini Venere, sugerišu naučnici. Žarišta su pronađena u regionu pod nazivom Ganiki Chasma, koji je već poznat kao prilično mlad region u geološkom smislu. Područje je prethodno bilo predmet proučavanja svemirskog broda Venera (Sovjetski Savez) u 1980-tim, i Misije Magellan (SAD) u 1990-tim.

Procjepi koji postoje u području Ganiki Chasme su vjerovatno nastali tako što je unutrašnji pritisak doveo do istezanja površinske kore, zbog čega je magma izbila na površinu, kažu istraživači. Isti ovakav proces je uočen na Zemlji.

“U stanju smo prezentirati jake dokaze da je Venera vulkanski, a time i interno, aktivna i danas”, rečeno je u saopćenju Jamesa Heada koautora studije, geologa na Brown univerzitetu. “Ovo je veliko otkriće koje nam pomaže da razumijemo evoluciju planeta poput naše.”

Nova studija ovih žarišta rađena je pod vodstvom Eugena Shalygina i Wojciecha Markiewicza, s Max Planck instituta u Njemačkoj, a objavljena je online u časopisu Geophysical Research Letters.

Slučaj Ganiki Chasme također je raspravljan tokom prezentacije na Lunarnoj i planetarnoj naučnoj konferenciji (Lunar and Planetary Science Conference) prošle godine. To istraživanje predstavio je Alexander Basilevski (koautor nove studije), pri čemu je naveo da su otkrivena četiri žarišta u regionu koja su se isticala čak i u 427 stepena Celzijusa vrelom okruženju.

Uprkos ovim istraživanjima, još uvijek ne postoje nepobitni dokazi o skorijoj vulkanskoj aktivnosti na površini Venere. Žarišta spomenuta u tekstu su uočena tokom posmatranja izvršenih 2008. i 2009. godine i ona mogu predstavljati izljeve lave, ali također i izljeve vrućih gasova iz unutrašnjosti planete. Ova žarišta su uočena u dva navrata i trajala su dva do tri zemaljska dana. Neka buduća istraživanja će možda obezbijediti više podataka potrebnih za bolje razumijevanje geologije susjedne nam planete.

Venus Express je, orbitirao oko Venere, u periodu 2006 – 2014, prikupljajući naučne podatke o planetarnoj atmosferi tokom dužeg vremenskog perioda, a što je od ključnog značenja za bolje razumijevanje atmosferske dinamike. Misija je okončana 16. decembra 2014. godine. Krajem 2014. godine letjelica je izvela nekoliko rizičnih manevara kojima je zaronila u atmosferu Venere pokušavajući dobiti više podataka o njenom sastavu. Cilj ovih manevara je, djelimično, bio i dobivanje više podataka koji bi mogli biti korisni u dizajniranju neke nove letjelice koja bi se, jednog dana, trebala spustiti na površinu Venere.

Prevedeni tekst:

  1. „Venus’ Volcanoes Are Likely Still Active“ (space.com)

 

Ostali korišteni tekstovi

  1. „Venus Express“ (wikipedia)
  2. „Venus“ (wikipedia)
  3. „Volcanology of Venus“ (wikipedia)

 

Slike

Slike prikazane u članku su preuzete sa wikipedie.

Updated: July 1, 2015 — 11:50 am
Astronomsko društvo Orion © 2016 Frontier Theme