AD Orion

Astronomsko društvo Orion

Dešavanja na 29. Skupštini IAU

 

Preveo i prilagodio: Adnan Popara

1Generalna skupština Međunarodne astronomske unije – IAU (29. po redu) obilovala je živahnim raspravama na rezličite astronomske teme od  međunarodne potrage za egzoplanetama nalik Zemlji, preko otkrića novih satelitskih galaksija i istraživanja radio astronoma u pustinjama Australije, sve do diskusija o tome kako se snaći s rastućom količinom podataka dobivenih posredstvom sve većeg broja teleskopa. Skupština se održavala u Honoluluu, na Havajima.

Dio dešavanja na Skupštini prenosio je Babak Tafreshi, kroz članke objavljene u Sky&Telescope magazinu. U nastavku pročitajte njegov izvještaj s Konferencije od 12. augusta 2015. godine.

 

Sunčeve pjege i klimatske promjene

Prisustvo oko 3.000 naučnika na Konferenciji, dovodi do toga da se mnoge diskusije odvijaju u isto vrijeme. Izdvajanje tek nekoliko tema sa ovog događaja (od njih toliko mnogo) predstavlja pravi izazov. Međutim, činjenica da sam tokom Konferencije radio dnevne izvještaje, dovela je do toga da prisustvujem velikom broju prezentacija za novinare (sa širokom lepezom tema). Evo nekih od njih.

 

Dana 7. augusta, Frédéric Clette (direktor Svjetskog centra podataka-SILSO), Ed Cliver (Nacionalna solarna opservatorija) i Leif Svalgaard (Univerzitet Stanford) objavili su novu međunarodnu studiju, analizu podataka o sunčevim pjegama od vremena Galilea do danas. Gotovo 400 godina konstantnog snimanja predstavlja najduži naučni eksperiment koji je još u toku. Broj sunčevih pega bilježi evoluciju solarnog ciklusa, i predstavlja alat od velikog značaja za proučavanje solarne dinamike, svemirske meteorologije i klimatskih promjena.

Do sada, naučni konsenzus je bio postignut u smislu da je solarna aktivnost imala neznatni trend rasta u proteklih 300 godina, još od kraja perioda Maunderovog minimuma (između 1645. i 1715). Ovaj period kada su sunčeve pjege postale rijedak fenomen, poklopio se sa centralnim dijelom Malog ledenog doba, kada su Evropa i Sjeverna Amerika iskusile izuzetno niske temperature. Blagi uzlazni trend od tada je naveo pojedince da zaključe da je Sunce odigralo značajnu ulogu u globalnom zagrijavanju, Sunce a ne ljudske aktivnosti.

Nova studija podriva ovaj konsenzus, pokazujući da je očigledan trend ustvari rezultat velike kalibracijske greške, u načinu na koji su astronomi izračunavali pojavu sunčevih pjega. Ustvari, solarna aktivnost je relativno stabilna od 1700-te i ne može biti u vezi sa klimatskim promjenama do kojih je došlo od industrijske revolucije naovamo.

 

Grafikon pokazuje rekalibrirane vrijednosti sunčevih pjega u proteklih 400 godina. Maunderov minimum je jasno vidljiv između 1645. i 1715. Također se može uočiti i jedanaestogodišnji solarni ciklus. Primijetićete i naznake Gleissbergov ciklusa koji pokazuje periodične promjene u stogodišnjem periodu. (Izvor: WDC-SILSO)

Grafikon pokazuje rekalibrirane vrijednosti sunčevih pjega u proteklih 400 godina. Maunderov minimum je jasno vidljiv između 1645. i 1715. Također se može uočiti i jedanaestogodišnji solarni ciklus. Primijetićete i naznake Gleissbergov ciklusa koji pokazuje periodične promjene u stogodišnjem periodu. (Izvor: WDC-SILSO)

Imenujte egzoplanetu

U utorak navečer (11. august), nakon što je astrofizičarka Lisa Kaltenegger (Univerzitet Cornell) održala fascinantan govor “Egzoplanete: Hiljade svjetova za istraživanje”, IAU je najavila završnu fazu glasanja u konkursu „Imenuj Egzo Svjetove“.

Konkurs se odnosi na 32 egzoplanete u 20 planetarnih sistema. Astronomski klubovi su već prošli kroz formalni proces predlaganja imena za svaku od tih egzoplaneta. Sada je javnost na potezu, jer daje im se mogućnost da glasaju za imena planeta sa liste. U projekt se uključio astronaut Scott Kelly (NASA) koji se prvo javio video-porukom sa Međunarodne svemirske stanice, da bi potom Kaltenegger otvorio glasanje za 51 Pegasi, prvu ikada pronađeno planetu u orbiti zvijezde poput Sunca. I vi možete učestvovati u glasanju NameExoworlds sve do 31. oktobra tekuće godine.

 

Za dodatne informacije o Konferenciji posjetite zvaničnu stranicu za koju je postavljen link ispod teksta ili pročitajte neki od članaka u časopisima koji pišu o ovim temama.

Korišteni tekst

  1. „Sunspots and Climate Change, Naming Exoplanets, and More from the IAU“ (Sky&Telescope)

 

Linkovi

  1. http://www.skyandtelescope.com/astronomy-news/sunspots-and-climate-change-naming-exoplanets-and-more-from-iau/
  2. http://www.astronomy2015.org/

 

Slike

  1. IAU
  2. WDC-SILSO

 

Updated: August 27, 2015 — 4:14 pm
Astronomsko društvo Orion © 2016 Frontier Theme