Dec 20

LOV NA ASTEROIDE: KAMPANJA OKTOBAR–NOVEMBAR 2022

IASC (International Astronomical Search Collaboration) je globalni astronomski program long-distance potrage za asteroidima. Asteroidi se ubrajaju u mala (kamena, karbonska ili metalna) tijela Sunčevog sistema. Njihova veličina varira od jednog metra do nekoliko kilometara, te su najčešće nepravilnog oblika. Većina asteroida orbitira oko Sunca u tzv. asteroidnom pojasu koji se nalazi između Marsa i Jupitera. Kako promjene uobičajenih orbita asteroida i njihovo eventualno približavanje Zemlji mogu ozbiljno ugroziti život na našoj planeti, svrha IASC programa je detekcija što većeg broja asteroida radi praćenja njihovog kretanja i eventualnog preventivnog djelovanja u slučaju opisane opasnosti.

Potraga za asteroidima od strane učesnika/ica IASC programa vrši se na-daljinu, tj. softverskom analizom setova fotografija snimljenih u Pan-STARRS (The Panoramic Survey Telescope and Rapid Response System) opservatoriju lociranom na Havajima, SAD. Analiza setova fotografija vrši se pomoću astronomskog softvera Astrometrica. IASC program je građanski naučni program (citizens science) koji je namijenjen, kako amaterima/kama, tako i profesionalcima/kama i akademskim zajednicama. Učešće prijavljenih kolektiva u ovom globalnom “lovu na asteroide” u praksi se odvija u okviru periodičnih IASC kampanja.

Tokom  IASC kampanje koja se održala 2022. godine u periodu od  21.10. do 15.11. u potrazi za asteroidima učestvovalo je 23 učesnika, koji su sačinjavali 6 timova. Učesnici dolaze iz Astronomskog društva Orion, Srednje zubotehničke škole Sarajevo, Druge gimnazije Sarajevo, Srednje građevinsko-geodetske škole Sarajevo i Druge gimnazije Zenica. Svi učesnici su vrijedno radili i kao rezultat su prijavili 26 objekata, od kojih je 11 preliminarnih objekata, potencijalni asteroidi. Koordinatori u ovoj kampanji su bili: generalne koordinatorice IASC programa za BiH, Helena Biščević i Medina Dugonjić, uz podršku predsjednice AD Orion-a Adele Subašić-Kopić, te koordinatora Timura Jukića i Mersada Sijarića.

U međuvremenu smo također dobili pozitivne vijesti vezane za kampanju u kojoj smo prethodno učestvovali, a koja se održala u novembru 2021. godine. Naime, dva objekta koja su otkrili naši učesnici prošla su u tzv. „provisional status”, što u praksi znači da su novootkriveni objekti prošli početnu fazu dvogodišnjeg procesa verifikacije i dobili privremeni status asteroida. Ukoliko nakon okončanja svih faza dvogodišnjeg verifikacijskog procesa, objekti prođu sve faze provjere, novootkrivene objekte će se moći zvanično klasifikovati kao asteroide te će biti u mogućnost da ih imenuju. Timovi kojima su objekti prošli ovaj dio procesa potvrde su:

2021 VW20 – P11nZtW – M. Dugonjic, L. Alic, A. Muhovic, M. Bazdar, D. Zecirevic

2021 VV29 – P11nYla – L. Balkic, A. Dervisagic, S. Fajic

 

Leave a Reply

*